Geniz akıntısı, burun ve sinüs salgılarının boğaza doğru akmasıyla boğazda takılma, gıcık ve sürekli temizleme ihtiyacına neden olan bir durumdur. Geniz akıntısının nedenleri arasında alerjik rinit, sinüzit, üst solunum yolu enfeksiyonları, reflü ve çevresel tahriş ediciler bulunur. Geniz akıntısı belirtileri arasında öksürük, boğazda yabancı cisim hissi ve özellikle sabahları artan rahatsızlık görülebilir. Geniz akıntısı tedavisi, altta yatan nedene göre burun yıkama, ilaç tedavisi ve gerekli durumlarda cerrahi yöntemlerle planlanır.
Geniz Akıntısı Nedir?
Geniz akıntısı, burundan arkaya doğru gittiği hissedilen, boğazda takılma hissi, boğazda bir şey varmış hissi, boğazda gıcık ve sık boğaz temizleme ihtiyacına yol açabilen bir durumdur. Beraberinde öksürük görülebilir, sırt üstü yatınca ya da sabah uyanırken şikayetlerde artış olabilir. Bazen kısa süreli, bazı durumlarda ise uzun süre, örneğin aylarca devam edebilir. Geniz akıntısı sık karşılaşılan bir klinik durumdur.
Geniz Akıntısı Nedenleri Nelerdir?
Farklı nedenleri olabilir. Nedenleri arasında en sık görülenler; alerjiler, toz, duman, değişik kokular gibi solunum yollarını rahatsız eden havada bulunan maddeler (irritanlar), viral ve bakteriyel üst solunum yolu enfeksiyonları [nezle, grip, sinüzit] ve laringofaringeal reflü (boğaz reflüsü) olarak sayılabilir. Yukarıda saydıklarımız arasında aslında en sık görülen rinit adını verdiğimiz durumdur.
Rinit Nedir?
Rinit, burun mukozasının iltihabı (inflamasyonu) olarak tanımlanır. Burunun çevresindeki sinüslerde de aynı anda iltihap varsa bu duruma rinosinüzit adı verilir. Rinite yol açan birçok farklı neden vardır. Bunlar arasında en iyi bilinenler mevsimsel ya da yıl boyu bir bireyi rahatsız edebilen alerjenlerdir. Alerjenlerin yol açtığı rinite alerjik rinit (saman nezlesi) adı verilir. Rinitin alerjik olmayan nedenleri ise çok çeşitlidir. Bunlar arasında en sık bilinenlerin bazıları gustatuar (yiyeceklere bağlı), gebeliğe bağlı ve bazı ilaçlara bağlı olan rinittir. Riniti olan bireyler değişik hava koşullarından da kolaylıkla etkilenir. Kuru hava, soğuk hava, uygunsuz havalandırma koşulları, değişik karakterde kokular da başta geniz akıntısı olmak üzere rinit belirtilerini tetikleyebilir.
Geniz Akıntısı Tanısı Nasıl Konulur? Nasıl Tedavi Edilir?
Geniz akıntısına neden olan problemin tanısı, tam bir Kulak Burun Boğaz muayenesi ile konulur. Burunun, gerekirse genizin (nazofarinksin) ve gırtlağın (larinksin) muayenesi ile tanı konulabilir. Geniz akıntısına neden olan rahatsızlık belirlendikten sonra ilgili hastalığın tedavisi ile geniz akıntısının kontrol altına alınması hedeflenir.
Geçmeyen Geniz Akıntısı İçin Ne İyi Gelir? Geniz Akıntısı Olan Bireyler Genel Olarak Nelerden Fayda Görebilir?
- Soğuk buhar makineleri ya da banyo sırasındaki buhar faydalı olabilir.
- Yeterince su içmek: Suyu yeterince içen bireylerin salgıları daha akışkan olur, boğazda takılma ve yapışma hissi azalabilir.
- Uyurken yüksek yatmak, birden fazla yastık kullanmak: Geniz akıntısının birikmeden aşağıya doğru temizlenmesini kolaylaştırabilir.
- Burun yıkayıcı spreyler: İzotonik ve hipertonik tuz solüsyonları genellikle faydalı olabilir.
- Tanısı konulan hastalığa uygun olarak doktorunuz tarafından verilecek ilaç tedavileri.
- Anatomik bir problem var ise uygulanabilecek cerrahi tedaviler: Burun eğriliği cerrahisi (septoplasti), burun etinin küçültülmesi (konka radyofrekans-koblasyon işlemi) gibi uygulamalar, uygun hastalarda değerlendirilebilir.
